Przejdź do treściPrzejdź do stopki strony
Strona główna Sztuka Za co pokochano Zakopane przed wojną?

Za co pokochano Zakopane przed wojną?

Aleksandra Galant 6 kwietnia 2023
Za co pokochano Zakopane przed wojną?

Nowa wystawa w Muzeum Tatrzańskim pt. „Zbierało się fajne towarzystwo” opowiada o fenomenie, jakim Zakopane było w dwudziestoleciu międzywojennym, kiedy stawało się letnią i zimową stolicą Polski. Do małej wsi w Podhalu zjeżdżali miłośnicy gór, wśród nich malarze, pisarze czy muzycy, którzy niejednokrotnie, zostawali tam na stałe.

Transkrypcja podcastu do pobrania pod tekstem poniżej.

W dwudziestoleciu międzywojennym zapanowała prawdziwa moda na Zakopane. Wiązała się nie tylko z bliskością gór oraz rosnącą popularnością narciarstwa (w 1936 r. została otwarta kolej linowa na Kasprowy Wierch), ale także możliwością spotkania tam przedstawicieli ówczesnej socjety. Tych z kolei przyciągała do Zakopanego atmosfera ekscentryzmu. Najbardziej barwną postacią, która uległa magii tego miejsca był Stanisław Ignacy Witkiewicz. Artysta określił ją w artykule na łamach Echa Tatrzańskiego (1919) „demonizmem”.

Atmosfera tamtego czasu zainspirowała także reżysera Macieja Kawalskiego, o czym usłyszycie w jednym z naszych podcastów.

Wystawa nie przedstawia najważniejszych dzieł, które powstały dzięki wizytom artystów w stolicy Podhala (te można podziwiać w tym samym budynku na wystawie czasowej „Artyści i sztuka w Zakopanem”). Ekspozycja „Zbierało się fajne towarzystwo” szuka raczej odpowiedzi na pytanie o fenomen Zakopanego, a także dokumentuje tętniące tam w dwudziestoleciu międzywojennym życie towarzyskie i artystyczne. Ważną częścią wystawy są wspomnienia z tamtejszych restauracji. U Karpowicza i u Trzaski bywano, a także tworzono. Wystawa prezentuje bogatą kolekcję karykatur, które otrzymywali goście tych lokali. Znalazło się też miejsce na zdjęcia z tamtych czasów oraz gazety, będące areną dyskusji na temat sztuki oraz miejscem publikacji plotek o kolejnych towarzyskich ekscesach.

Fenomen Podhala przybliża inna wystawa Muzeum Tatrzańskiego.

Wystawa to nie tylko fotografie i archiwalia. Do tworzenia ekspozycji zostali zaproszeni uczniowie Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych im. A. Kenara w Zakopanem, którzy stworzyli prace o życiu artystycznym stolicy Podhala sto lat później, czyli w latach 20. XXI wieku.

Wystawę „Zbierało się fajne towarzystwo” można oglądać w Galerii Sztuki w willi Oksza do 25 czerwca 2023 r. Gościem Audycji Kulturalnych jest kuratorka ekspozycji – Zofia Radwańska.

Zdjęcia: Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem
Zdjęcie główne: Droga do Morskiego Oka, ok. 1930 r., fot. Stefan Zwoliński

Za co pokochano Zakopane przed wojną? – transkrypcja podcastu

 

 

Audycje Kulturalne są projektem realizowanym przez Narodowe Centrum Kultury.

Inne odcinki z tej kategorii

Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich

Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich

Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie prezentuje pierwszą w historii tak szeroką prezentację dorobku artystycznego tej karpackiej społeczności. Obejmuje twórców uznanych, takich jak Andy Warhol, Epifaniusz Drowniak (Nikifor) czy Jerzy Nowosielski oraz artystki i artystów funkcjonujących dotąd poza głównym nurtem. Wystawa przywraca widzialność twórczości Łemków (nazywanych także Rusinami Karpackimi), która przez… Czytaj dalej

„Wszystko się tu stało” – Łódź Artura Rubinsteina

„Wszystko się tu stało” – Łódź Artura Rubinsteina

Nowa wystawa w Filharmonii Łódzkiej poświęcona jest niezwykłej relacji jej patrona z rodzinnym miastem. Przywołuje początki jego muzycznej drogi, prezentuje też artystyczną aktywność w mieście swojego urodzenia, w którym koncertował aż 34 razy. Nazywany królem pianistów i obywatelem świata, podziwiany i oklaskiwany na obu półkulach, wspominając lata artystycznej kariery, wydarzenia,… Czytaj dalej

Obrazy do przeżywania – twórczość Sławomira Ratajskiego

Obrazy do przeżywania – twórczość Sławomira Ratajskiego

Wystawa „Fragmenty rzeczywistości” prezentuje prace jednego z najważniejszych przedstawicieli polskiego malarstwa ekspresyjnego. Ekspozycja ukazuje różnorodne sposoby postrzegania świata, w których odbijają się osobiste doświadczenia Ratajskiego. Sławomir Ratajski należy do tego pokolenia artystów, które bezwarunkowo zaufało malarskiemu medium., czyniąc je jedynym i wyłącznym narzędziem swojej wypowiedzi w polu sztuki. Przełom lat… Czytaj dalej

Odyseja Franciszka Bunscha

Odyseja Franciszka Bunscha

Żeglowanie jest koniecznością, życie koniecznością nie jest – maksyma przypisywana Pompejuszowi, odnosi się do jednej z najbardziej poruszających prac Franciszka Bunscha. W rozmowie z Katarzyną Sanocką, syn Franciszka – Jacek Bunsch – opowiada o artystycznej historii rodziny i doświadczeniu pokoleniowym artysty. Franciszek Bunsch – malarz, mistrz grafiki warsztatowej zmarł 23… Czytaj dalej

„Wzory, które się nie nudzą”. Alicja Wyszogrodzka.

„Wzory, które się nie nudzą”. Alicja Wyszogrodzka.

Przez kilka dekad projektowała tkaniny dekoracyjne, użytkowe i odzieżowe, a makatki, ręczniki czy chusteczki z jej charakterystycznymi pracami, do dzisiaj są obecne w wielu polskich domach. Sensoryczna wystawa w Muzeum Miasta Gdyni jest hołdem dla twórczości artystki. Tworzyła tkaniny radosne i kolorowe, ozdobione unikatowymi wzorami – wykorzystywała motywy roślinne (choć… Czytaj dalej

Domicella Bożekowska: „Opętana rysowaniem”.

Domicella Bożekowska: „Opętana rysowaniem”.

Jest uznawana za jedną z najważniejszych przedstawicielek sztuki animalistycznej XX wieku. Rysunki, rzeźby i fotografie zafascynowanej naturą artystki, można oglądać w Koszarach Kantonistów na wystawie „Miasto zwierząt. Domicella Bożekowska”, będącej pierwszą od lat tak dużą ekspozycją jej prac. Domicella Bożekowska niemal całe swoje twórcze życie poświęciła studiom nad zrachowaniami zwierząt. Czytaj dalej