Przejdź do treściPrzejdź do stopki strony
Strona główna Sztuka Maria Stangret: malarka, aktorka, pisarka, „pierwsza dama Cricot 2”

Maria Stangret: malarka, aktorka, pisarka, „pierwsza dama Cricot 2”

Aleksandra Galant 6 czerwca 2023
Maria Stangret: malarka, aktorka, pisarka, „pierwsza dama Cricot 2”

W krakowskiej Cricotece do 10 grudnia można oglądać wystawę poświęconą Marii Stangret – malarce, pisarce i jednej z najważniejszych aktorek teatru Tadeusza Kantora. Oprócz jej prac, znalazły się na niej osobiste przedmioty artystki.

Transkrypcja podcastu do pobrania pod tekstem poniżej.

Maria Stangret (1929-2020) była absolwentką malarstwa w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Początkowo malowała w estetyce informelu, z czasem, dzięki wyjazdom do USA i Francji, zaczęła tworzyć konceptualne kompozycje, w których obraz „wychodził poza płótno”. Klasycznym przykładem tej techniki jest praca „Niebo z rynną”. Fascynowały i inspirowały ją wspomnienia z dzieciństwa i szkoły, zwłaszcza kartki, które wielokrotnie pojawiały się w jej twórczości. Podejmowała także literackie próby, choć o swoim pisarstwie mówiła, że zajmuje się nim w przerwach od ważniejszych zajęć.

Stangret występowała w większości przedstawień teatru Cricot 2, prowadzonego przez Tadeusza Kantora. Zawodową aktorką nie udało jej się zostać, nie zdała bowiem egzaminu do szkoły aktorskiej. Jej role były niezwykle wymagające. Budowała je m.in. dzięki ogromnemu zaufaniu do reżysera, Tadeusza Kantora, który prywatnie był jej mężem. Była także swego rodzaju mediatorką między jego wybuchowym charakterem a światem zewnętrznym.

Maria Stangret wielokrotnie powtarzała, że tworząc, musi skupić się wyłącznie na jednej ze sztuk. Oznaczało to, że w trakcie teatralnego tournée nie malowała, a kiedy tworzyła obrazy, nie pisała i nie występowała na scenie.

Prowadziła intensywne życie. Sporo podróżowała, otwierała wystawy w różnych częściach kraju i Europy, razem z Cricot 2 jeździła ze spektaklami. Wystawa „Maria Stangret – Gra w miejsca” to próba podążania jej śladami i odkrywania zmian w jej twórczości. Można na niej zobaczyć ustawione na specjalnych stojakach prace artystki, przedmioty z jej mieszkania przy ul. Spokojnej w Krakowie, a także z ich wspólnego domu w Huciskach.

O wystawie oraz twórczości artystki opowiedziała kuratorka, Magdalena Ujma.

Zdjęcia: Cricoteka / fot. Szymon Sokołowski.

Maria Stangret: malarka, aktorka, pisarka, „pierwsza dama Cricot 2” – transkrypcja podcastu

Audycje Kulturalne są projektem realizowanym przez Narodowe Centrum Kultury.

Inne odcinki z tej kategorii

Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich

Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich

Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie prezentuje pierwszą w historii tak szeroką prezentację dorobku artystycznego tej karpackiej społeczności. Obejmuje twórców uznanych, takich jak Andy Warhol, Epifaniusz Drowniak (Nikifor) czy Jerzy Nowosielski oraz artystki i artystów funkcjonujących dotąd poza głównym nurtem. Wystawa przywraca widzialność twórczości Łemków (nazywanych także Rusinami Karpackimi), która przez… Czytaj dalej

„Wszystko się tu stało” – Łódź Artura Rubinsteina

„Wszystko się tu stało” – Łódź Artura Rubinsteina

Nowa wystawa w Filharmonii Łódzkiej poświęcona jest niezwykłej relacji jej patrona z rodzinnym miastem. Przywołuje początki jego muzycznej drogi, prezentuje też artystyczną aktywność w mieście swojego urodzenia, w którym koncertował aż 34 razy. Nazywany królem pianistów i obywatelem świata, podziwiany i oklaskiwany na obu półkulach, wspominając lata artystycznej kariery, wydarzenia,… Czytaj dalej

Obrazy do przeżywania – twórczość Sławomira Ratajskiego

Obrazy do przeżywania – twórczość Sławomira Ratajskiego

Wystawa „Fragmenty rzeczywistości” prezentuje prace jednego z najważniejszych przedstawicieli polskiego malarstwa ekspresyjnego. Ekspozycja ukazuje różnorodne sposoby postrzegania świata, w których odbijają się osobiste doświadczenia Ratajskiego. Sławomir Ratajski należy do tego pokolenia artystów, które bezwarunkowo zaufało malarskiemu medium., czyniąc je jedynym i wyłącznym narzędziem swojej wypowiedzi w polu sztuki. Przełom lat… Czytaj dalej

Odyseja Franciszka Bunscha

Odyseja Franciszka Bunscha

Żeglowanie jest koniecznością, życie koniecznością nie jest – maksyma przypisywana Pompejuszowi, odnosi się do jednej z najbardziej poruszających prac Franciszka Bunscha. W rozmowie z Katarzyną Sanocką, syn Franciszka – Jacek Bunsch – opowiada o artystycznej historii rodziny i doświadczeniu pokoleniowym artysty. Franciszek Bunsch – malarz, mistrz grafiki warsztatowej zmarł 23… Czytaj dalej

„Wzory, które się nie nudzą”. Alicja Wyszogrodzka.

„Wzory, które się nie nudzą”. Alicja Wyszogrodzka.

Przez kilka dekad projektowała tkaniny dekoracyjne, użytkowe i odzieżowe, a makatki, ręczniki czy chusteczki z jej charakterystycznymi pracami, do dzisiaj są obecne w wielu polskich domach. Sensoryczna wystawa w Muzeum Miasta Gdyni jest hołdem dla twórczości artystki. Tworzyła tkaniny radosne i kolorowe, ozdobione unikatowymi wzorami – wykorzystywała motywy roślinne (choć… Czytaj dalej

Domicella Bożekowska: „Opętana rysowaniem”.

Domicella Bożekowska: „Opętana rysowaniem”.

Jest uznawana za jedną z najważniejszych przedstawicielek sztuki animalistycznej XX wieku. Rysunki, rzeźby i fotografie zafascynowanej naturą artystki, można oglądać w Koszarach Kantonistów na wystawie „Miasto zwierząt. Domicella Bożekowska”, będącej pierwszą od lat tak dużą ekspozycją jej prac. Domicella Bożekowska niemal całe swoje twórcze życie poświęciła studiom nad zrachowaniami zwierząt. Czytaj dalej