Wystawa „Projektantki światła. O warszawskich twórczyniach neonów” w Muzeum Neonów to efekt wieloletnich poszukiwań i badań archiwaliów. Prezentuje ona sylwetki kilkunastu kobiet, których projekty nie tylko oświetlały ulice Warszawy, ale także przeszły do historii jako symbole Warszawy lat 50., 60. i 70. XX w.
Transkrypcja podcastu do pobrania pod tekstem poniżej.
Dziś neony przeżywają renesans, możemy mieć niewielkie projekty w swoich domach, coraz więcej lokali, sklepów i punktów usługowych decyduje się zastąpić świecącymi napisami i logotypami tradycyjne szyldy. To powrót do tendencji sprzed kilkudziesięciu lat, kiedy mówiono wprost o „neonizacji” ulic polskich miast. Okazuje się, że nie był to wyłącznie zabieg estetyczny, ale także polityczny. Ówczesna władza chciała upodobnić miasta nad Wisłą do tych zachodnich, mieniących się światłami i kolorami.
Oryginalne projekty z PRL-u cechowały się wielkim kunsztem: uwagę zwracały fantazyjne kształty nawiązujące do miejsc, w których miały się pojawić, a także wyszukana typografia i liternictwo. Projekt wymagał też wiedzy z zakresu chemii i fizyki, a czas jego realizacji wynosił nawet kilka lat!
O neonach w Warszawie lat 50. i 60. Można posłuchać tutaj: https://audycjekulturalne.pl/warszawa-50-60-nagle-odzyskala-kolor/
Antropolożka Karolina Sulej, w tekście towarzyszącym wystawie „Projektantki światła. O warszawskich twórczyniach neonów” pisze „O neonach z epoki PRL w ówczesnej prasie przeczytać można, że są: delikatne, subtelne, piękne, eleganckie, a nawet urocze czy filuterne – czyli często stosuje się przymiotniki, które kojarzą się z kulturową narracją o kobiecości”. Wystawa w Muzeum Neonów przybliża projekty m.in. Magdaleny Byczyńskiej, Krystyny Kołodziej, Zofii Kosteckiej, Wiesławy Łobos i Ewy Ryllowej. Ważną bohaterką wystawy jest Zofia Kozubska, autorka m.in. kunsztownego neonu warszawskiej kwiaciarni. Wspomina, że zleceniodawca załamał ręce widząc projekt – miał nadzieję, że stworzy ona coś prostszego. Do dziś pozostał z niego zaledwie jeden kwiatek, który świeci w Muzeum Neonów.
Historia neonów to także podróż w czasie i sposób na poznanie historii Polski i Warszawy.
Wystawa „Projektantki światła. O warszawskich twórczyniach neonów” została otwarta 21.11. Jej kuratorką jest założycielka Muzeum, Ilona Karwińska.
O ekspozycji oraz procesie tworzenia neonów, opowiedziała Dominika Toboła z Muzeum Neonów w Warszawie.
Zdjęcia dzięki uprzejmości Muzeum Neonów.
Precyzja, kunszt i delikatność – neony warszawskich projektantek – transkrypcja podcastu
